Leefstijladviezen

Tijdens een zwangerschap komen vrouwen gemiddeld 10-12 kilo aan. Verlies je gewicht of kom je veel meer aan bespreek dit dan tijdens het spreekuur. Lijnen direct voorafgaand en tijdens de zwangerschap raden we af.

Pas op met:

• Rauw vlees: Om een infectie met toxoplasmose te voorkomen, raden we af rauw (rood) vlees te eten zoals rode biefstuk, carpaccio, filet americain en rosbief. Als je het vlees goed doorbakt, wordt de toxoplasmoseparasiet onschadelijk.
• Kattenbak en tuinieren: Een toxoplasmose infectie kan je ook oplopen in contact met kattenontlasting. Verschoon daarom liever niet meer zelf de kattenbak. Draag bij het tuinieren handschoenen en was je handen grondig na afloop. Verder is het belangrijk groente en fruit goed te wassen.
• Niet gepasteuriseerde kazen: Een listeriose infectie kan je voorkomen door voedsel goed te verhitten en geen kazen te eten, die van rauwe, niet gepasteuriseerde, melk zijn gemaakt. Dit zijn meestal de zachte Franse kazen, met op de verpakking de vermelding "au lait cru". Let op: zachte kazen gemaakt van gepasteuriseerde melk vormen geen gevaar, mits deze niet te lang in de koelkast hebben gelegen.
• Voorverpakte rauwe vis: Om een listeria besmetting door vis te voorkomen raden wij aan voorverpakte gerookte vis door en door te verhitten, en dus niet rauw te eten.
• Cafeïne: We adviseren om maximaal 100 mg/dag cafeïne te drinken. Dit staat gelijk aan 1 kop koffie of 2 koppen cafeïnehoudende thee, of 1 glas cola. Drink in je zwangerschap geen energydrinks.

Voor meer informatie: voedingsadviezen bij klachten.

Foliumzuur

Vanaf het moment dat je zwanger wilt worden, raden we je aan dagelijks 0,4 - 0,5 mg foliumzuur te slikken tot en met de tiende zwangerschapsweek. Deze dosis vermindert de kans op een baby met een neurale buisdefect ook wel 'open ruggetje' genoemd.

Vitamines

Vitamine A: Producten waarin vitamine A zit mogen in de zwangerschap maar in beperkte mate gegeten worden, dit zijn met name lever en leverproducten, zoals paté of leverworst. Te hoge concentraties vitamine A kunnen giftig zijn.

Vitamine D: Zwangere vrouwen hebben extra behoefte aan vitamine D. Vitamine D wordt aangemaakt in de huid onder invloed van zonlicht en het zit bijvoorbeeld in boter en margarine. Dagelijks heb je 10 microgram extra vitamine D nodig. Deze extra vitamine D zorgt ervoor dat het calcium en het fosfor beter door het lichaam wordt opgenomen. Vitamine D is belangrijk voor de botopbouw en aanleg van tanden en kiezen van de baby, maar ook van de zwangere. Vitamine D is zonder recept verkrijgbaar bij de drogist of de apotheek.

Vitaminepreparaten

Met een goede en gevarieerde voeding is het niet nodig extra vitaminepreparaten te slikken. Uitzondering hierop zijn foliumzuur en vitamine D. Mocht je toch behoefte hebben aan meer, let er dan goed op dat je een vitaminepreparaat neemt speciaal voor zwangere vrouwen. Hier zullen dan niet te hoge concentraties vitamine A in zitten.

Brochure van het Vitamine Informatie Bureau.

Alcohol en roken

Roken en alcohol zijn schadelijk voor de ongeboren baby. Het is verstandig om te stoppen met roken als je zwanger wilt worden of zodra je weet dat je zwanger bent. Hetzelfde geldt voor alcohol.

Roken en zwangerschap

Vrouwen die roken zijn verminderd vruchtbaar en hebben vaker een miskraam.De baby's van vrouwen die roken worden vaker te vroeg geboren en hebben een lager geboortegewicht. Er komen vaker aangeboren afwijkingen voor als een lip en/of gehemeltespleet (schisis) of klompvoetjes. Baby's van moeders en vaders die roken, hebben een groter risico op wiegendood.

Voor meer informatie: Hulp bij stoppen met roken.

Alcohol en zwangerschap

Als je zwanger wilt worden, vermindert alcohol de vruchtbaarheid van jou en ook van je partner. Alcoholgebruik van de vrouw en de man rond het moment van de bevruchting kan het risico op een miskraam verhogen. Alcohol is schadelijk voor de ontwikkeling van de hersenen van de baby, dit geldt ook voor alcohol die de baby via de borstvoeding binnenkrijgt.

Voor meer informatie: Alcohol en en zwangerschap.

Medicijnen

In de zwangerschap zijn niet alle medicijnen toegestaan. Als je medicijnen gebruikt of voorgeschreven krijgt, is het raadzaam om te melden dat je zwanger bent. Je huisarts of apotheker zal hier in de keuze van de medicatie rekening mee houden. Gebruik niet zomaar medicijnen die vrij verkrijgbaar zijn bij de drogist, ook niet natuurgeneesmiddelen.

Voor meer informatie: Zelfmedicatie en zwangerschap.

Sporten

Aan het begin van de zwangerschap kun je gewoon blijven sporten. Regelmatige lichaamsbeweging in de zwangerschap is juist goed, je conditie blijft op peil en je spieren blijven stevig. Daarbij zorgt lichaamsbeweging dat je minder snel last krijgt van aambeien, spataderen of obstipatie. Maar blijf wel letten op de signalen van je eigen lichaam.

Als je verder bent in je zwangerschap, kan het nodig zijn rustiger aan te doen. In de zwangerschap ben je vatbaarder voor blessures, doe dus rustiger aan met sporten als squash of aerobics. Het is verstandig een goede ondersteunende BH te dragen en eventueel ook de buik te ondersteunen met een buikband. Gevaarlijke sporten kun je beter niet beoefenen als je zwanger bent, bijvoorbeeld paardrijden, turnen, gevechtssporten of skiën. Duursporten zoals marathonlopen zijn ook niet goed voor zwangere vrouwen. Als je zwanger bent mag je niet (diepzee) duiken.

Zwemmen en fietsen kan je je hele zwangerschap blijven doen, je lichaam wordt hierbij ondersteund. Ook wandelen is prima.

Werken

Je werksituatie kan invloed hebben op je zwangerschap of zelfs schadelijk zijn. Daarom is het belangrijk dit ook met de verloskundige te bespreken. Hoe ga je om met die invloed en als die schadelijk is, hoe kan je die dan het beste beperken? De volgende factoren hebben een (schadelijke) invloed: werken met chemische stoffen, lichamelijk zwaar werk, stress, onregelmatige werktijden, infectiegevaar, de invloed van fysische factoren, zoals lawaai.

Zie ook de zwangerschapsbrochure van Arbo Bondgenoten. 

Verlof

Zwangere werkneemsters hebben recht op zwangerschapsverlof. Het zwangerschapsverlof duurt 16 weken. Vaders hebben maar 2 dagen bevallingsverlof.

Informatie van het Rijk over deze verlofregels.